Saavâjođetteijee Pirita Näkkäläjärvi Brysselist: ”Sämmilij uásálistem EU-miärádâstohâmân taarbâš pisováid ráhtusijd já tuárvi resursijd”

Sämitige saavâjođetteijee Pirita Näkkäläjärvi uásálistij koskoho syeinimáánu 1. peeivi Euroop parlamentist Brysselist uárnejum tilálâšvuotân The EU’s policy in the Arctic, indigenous communities and ecological justice: bringing Sámi people’s voices into European decision-making. Euroop parlament čižetjuávhu ornim tilálâšvuotâ čokkij oohtân Suomâ já Ruotâ Sämitiigij já Sämirääđi ovdâsteijeid, Euroop parlament jesânijd já eres tuáimeid, kiäh láá perustum EU arktâsii politiikist, šoŋŋâdâhvuoigâlâšvuođâst já algâaalmugij vuoigâdvuođâin. Tilálâšvuođâst sárnooh lijjii eereeb iärrás Euroop parlament värisaavâjođetteijee Roberts Zīle, aalmugovdâsteijee Jussi Saramo já oovdiš Euroop parlament värisaavâjođetteijee Heidi Hautala.

Tilálâšvuođâst savâstâllii sämmilij uásálistmist EU miärádâstohâmân já tast, maht EU arktâsii politiik já ruánáá sirdâšume puáhtá olášuttiđ vuoigâlávt kunnijâtmáin algâaalmugij vuoigâdvuođâid. EU miärádâsah ovdâmerkkân šoŋŋâduv, luándu maaŋgâhámásâšvuođâ, eennâmkevttim, energia, infrastruktuur já kuávluovdánem suorgijn vaigutteh njuolgist sämmilij kulttuurân, ärbivuáváláid iäláttâssáid já argâpiäiván.

Saavâjođetteijee Näkkäläjärvi tiäduttij, ete sämmilij uásálistem EU miärádâstohâmân lii ain liijkás távjá tábáhtuskuáhtásâš, epivirgálâš já sorjolâš ovtâskâs prosesijn tâi pooliitlii táátust.

– Sämmilij uásálistem ij pyevti uáivildiđ tuš tom, ete sämmiliih puávdejuvvojeh sárnuđ tilálâšvuođáid. Uásálistem kalga tábáhtuđ tuárvi tooláá, ovdilgo miärádâsah láá tohhum, já vuovvijn, main puáhtá tuođâi vaiguttiđ politiik siskáldâsân, Näkkäläjärvi pahudij.

Sämitige mield EU já sämmilij ovdâstuslij instituutioi kooskâ tarbâšuvvoo pisovâš, rááhtuslâš já vuoigâdvuotâvuáđustâslâš kyeimivuotâ. Taat váátá eereeb iärrás pisováá sämiovdâstus Brysselist já virgálii oovtâstpargorááhtus Säämi parlamentaarlii rääđi já Euroop parlament kooskâ.

Tilálâšvuođâst tiäduttii meid, ete uásálistemvuoigâdvuođah kalgeh leđe ohtâvuođâst konkreetláid resursáid. Sämitigge ana, ete EU olán kolgâččii vuáđudiđ sierâ sämmilâšruttârááju, mon peht ruttâdem puávtáččii stivriđ njuolgist sämisiärvusáid já ärbivuáváláid iäláttâssáid vuovvijn, mii lii juksâmnáál já kulttuurlávt ulmemiäldásâš. Ärbivuáválij sämmilij iäláttâsâi lasseen sämmilâšruttârááju vievâst puávtáččii nanodiđ sämikuávlu eellimvyeimi tuárjumáin sämi-irâttâsâid já innovaatioid, moh vuáđuduveh sämikulttuurân.

Ulla Pirttijärvi puovtij Viivi Saarenkylä čuojâlditdijn sämmilii juáigus Euroop váimusân. Koveh: The Left in the European Parliament.

Ruttârááju kolgâččij tuárjuđ ovdâmerkkân šoŋŋâdâhnubástusân vuáhádume, kuáttumkuávlui ovdii tilán macâttem, vieresšlaajâi tuástum, ärbivuáválii tiäđu, sämmilij jođettem tutkâmuš sehe sämikulttuur já ärbivuáválij iäláttâsâi jotkuuvâšvuođâ. Ohtân huápulâžžân táárbun pajedui oovdân puásuituálu etipiemmâm já jođettemkoloi tuárjum hiäjusmum tälvitiilijn.

– Merhâšittee kyeimivuotâ sämmilijguin váátá kyevti ääši: pisováid uásálistemráhtusijd já sierâ ruttâdem, mieldi luuvân sämmilâšruttârááju, mii puáhtá keevâtlii torjuu sämisiärvusáid, Näkkäläjärvi pahudij.

Sämitigge muštoot, ete EU šoŋŋâdâh- já biodiversiteetpolitiik sehe ruánáá sirdâšume kalga tuárjuđ sämmilij vuoigâdvuođâid, kulttuur já iäláttâsâid, ij hiäjusmittiđ taid. Sämmilij uásálistem já konkreetlâš toorjâ láá uási Euroop kulttuurlii maaŋgâhámásâšvuođâ, arktâsii resiliens já ekologâlii vuoigâlâšvuođâ naanoodmist.

Lasetiäđuh:

Pirita Näkkäläjärvi
Saavâjođetteijee
044 753 3766
pirita.nakkalajarvi@samediggi.fi