Ságadoalli Näkkäläjärvi European Arctic Summitis Roavvenjárggas: Eamiálbmogat leat árktalaš dorvvolašvuođa oassi
Sámedikki ságadoalli Pirita Näkkäläjärvi doalai rahpansáhkavuoru Petteri Orpo hovden European Arctic Summit -čoahkkimis Roavvenjárggas 14.9.2026. Ságadoalli Näkkäläjärvi deattuhii Eurohpá stáhtanjunnošiidda, ahte suvdilis árktalaš dorvvolašvuohta ii ollašuva árktalaš guovllu olbmuid ja eallinfámolaš eamiálbmogiid haga.
Ságadoalli Pirita Näkkäläjärvi, stáhtaministtar Petteri Orpo ja Lappi universitehta rektor Antti Syväjärvi. Govva: Lauri Heikkinen/Stáhtaráđi kansliij
Ságadoalli Näkkäläjärvi buvttii sáhkavuorustis ovdan sámiid eamiálbmogin ja eamiálbmogiid rolla árktalaš dorvvolašvuođa ja ceavzinnávcca oassin. Son deattuhii, ahte árktalaš dorvvolašvuođas lea loahpa loahpas sáhka maiddái olbmuid árgabeaidárbbuid gokčamis.
– Árktalaš dorvvolašvuohta ii ollašuva olbmuid ja eamiálbmogiid haga. Mii dárbbašat dili, mii dahká vejolažžan dan ahte mii sáhttit eallit, joatkit iežamet árbevieruid ja hukset boahtteáiggi árktalaš guovllus. Lea maiddái dehálaš ahte min nuorat besset báhcit davás dahje fárret deike ruovttoluotta oahpuid maŋŋá, Näkkäläjärvi dajai.
Sámiid árbevirolaš ealáhusat dorjot árktalaš dorvvolašvuođa
Ságadoalli Pirita Näkkäläjärvi muittuhii árvogussiid das, ahte sámit leat Eurohpa Uniovnna áidna dovddastuvvon eamiálbmot.
Son muitalii maiddái dan ahte sámekultuvrra geađgejuolggit leat ealli sámegielat, Suomas nuortalaš-, anáraš- ja davvisámegiella, ja buot árbevirolaš ealáhusat, nugo boazodoallu, meahccebivdu, guolásteapmi, čoaggin ja sámeduodji.
– Sámekultuvra ja sámiid árbevirolaš ealáhusat dollet davvi- ja rádjeguovlluid ássojuvvon guovlun, amas eai šaddat ávdin guovllut, maid vaššái doaibmit sáhtášedje deavdit. Olbmot, geat barget árbevirolaš ealáhusaiguin, leat min čalmmit ja bealjit meahcis juohke beaivve. Árbevirolaš ealáhusat ja erenomážit boazodoallu leat maiddái fuolahussihkarvuođa dáfus árktalaš ceavzinnávcca oasit, Näkkäläjärvi logai.
Sáhkavuorustis ságadoalli Näkkäläjärvi deattuhii dan, ahte sámit eamiálbmogin dárbbašit maiddái Eurohpa uniovnna doarjaga vai birgejit eandalit daid nuppástusaiguin, maid dálkkádatrievdan mielddisbuktá. Ságadoalli Näkkäläjärvi mielde dat gullá árktalaš dorvvolašvuođa investeremiidda.
– Mii doaivut ahte EU ođđa árktalaš strategiijas váldo vuhtii sámiid oassálastin EU mearrádusdahkamii ja ahte oažžut doarjaga min figgamušaide sirdit buot ealli sámegielaid, árbevirolaš ealáhusaid ja eallinvuohkámet ođđa buolvvaide, ságadoalli Näkkäläjärvi celkkii.
Guossit ledje beroštuvan ealli sámegielain ja mo dálkkádatnuppástus váikkuha boazodollui
Sáhkavuoru lassin ságadoalli Näkkäläjärvi beasai maiddái háleštit stáhtanjunnošiiguin ovdal virggálaš oasi.
– Guossit jearahedje eandalit ealli sámegielaid birra. Sii ledje duođaid beroštuvvan das mo dálkkádatrievdan váikkuha boazodollui. Deattuhin, ahte sámiid buot árbevirolaš ealáhusat dárbbašit politihkalaš ja ekonomalaš doarjaga EU:s, vai vuogáiduvvet nuppástuvvi dálkkádahkii, ja ahte sámiide dárbbašuvvojit bissovaš struktuvrrat, maid bokte searvat EU mearrádusdahkamii.
European Arctic Summit -čoahkkima rahpamis hálai ságadoalli Näkkäläjärvi lassin maiddái Lappi universitehta rektor Antti Syväjärvi.
Lassedieđut:
Pirita Näkkäläjärvi
Ságadoalli
044 753 3766
pirita.nakkalajarvi@samediggi.fi
Sitáhta EU-stáhtanjunnošiid oktasaš cealkámušas:
“Mii deattuhat ahte suvdilis ovdáneami ja árktalaš guovllu rašes birrasa ja ekovuogádagaid gáhtten galgá leat dás duohkoge árktalaš politihka váimmožis. Buhtes energiijai sirdáseapmi, luondduriggodagaid vásttolaš ja suvdilis hálddašeapmi, árktalaš guovllu eamiálbmogiid ja báikkálaš servošiid mielde váldin ja investeremat suvdilis ekonomalaš doaimmaide leat vealtameahttumat guovllu guhkesáigge stáđisvuođa ja buresveadjima dorvvasteami ektui. Suvdilit ja vásttolaččat skáhppojuvvon árktalaš resurssat sáhttet nannet kritihkalaš vuođđoávdnasiid fuolahansihkkarvuođa.
Mii deattuhat árktalaš dieđalaš dutkamuša ja riikkaidgaskasaš akademalaš ja dieđalaš ovttasbarggu árvvu, maiddái ii-árktalaš stáhtaiguin, dihtui vuođđudeaddji ja vásttolaš mearrádusdahkama vuođđun, ja maiddái dan mearkkašumi máilmmiviidosaš dálkkádaga nuppástusaid áddemis. Nannet čanastagaideamet eamiálbmogiid vuoigatvuođaid, ealáhusaid ja kultuvrra dorvvasteami ovdii ja sin beaktilis searvama nannema ovdii Árktalaš guovllu guoski mearrádusproseassain, nugo Ovttastuvvan našuvnnaid Eamiálbmogiid julggaštusas lea meroštallon.”
Eahpevirggálaš jorgalus European Arctic Summit -čoahkkima eaŋgalsgielat cealkámušas. Olles cealkámuš stáhtaráđi kansliija siidduin.
