Äʹrbb-haʹŋǩǩõs jåttai Lääʹdd Sääʹmteeʹǧǧest: täävtõsân õhttsaž strategia kulttuurärbba da äʹrbbvuõđlaž tiõttu

–Sääʹm aunnsateʹmes kulttuuräʹrbb da äʹrbbvuõđlaž teâtt ij leäkku tän räjja jäʹrjsteelmlânji tobdstum da norrum õõutveäkka juõʹǩǩ åʹrnn Sääʹmjânnam vuuʹdest. Äʹrbb-haʹŋǩǩõs vaʹsttad tän taʹrbbe õõudâsviiǥǥeeʹl õhttsaž sääʹmvuâlǥaž toiʹmmjemnaaʹlid kulttuurääʹrb suõjjlummša da ciʹsttjeei ââʹnnma. Ciʹsttjeei âânnmõõžžâst lij kõõččmõš tõʹst, što kulttuurääʹrb alggpuättmõõžž da miârktõõzzid di sääʹm meer ciʹsttjet. Seämmast vueiʹtet cõggâd kulttuursaž äʹnstummša kuulli riiskid, tuâtt Sääʹmteeʹǧǧ saaǥǥjååʹđteei Pirita Näkkäläjärvi.

Haʹŋǩǩõõzz vueʹlǧǧemsââʹjjen  lij, što säʹmmlai kulttuurääʹrb da äʹrbbvuõđlaž teâđ kuõskki tuâjj âlgg vuâđđõõvvâd säʹmmlai jiiʹjjes taarbid, vuäinnmõõžžid da vuõiggâdvuõđid. Tuâjast raaveet säʹmmlai jiõččmieʹrreemvuõiggâdvuõđ, kollektiivlaž vuäʹmstemvuõđ lokkuvälddmõõžž di luõvâs da tiõttu vuâđđõõvvi õuddmiâsttmõõžž (FPIC) vuâđđjurddi teâuddjummuž.

Õhttsaž toiʹmmjem-maall rââst väʹlddkååʹdd raaji

Äʹrbb-haʹŋǩǩõõzzâst Lääʹdd da Taarr Sääʹmteeʹǧǧ veʹǩǩe õõudårra õhttsaž toiʹmmjem-maallid da valmštâʹlle õhttsaž strateeglaž linnjõõzz sääʹm aunnsateʹmes kulttuurääʹrb da äʹrbbvuõđlaž teâđ staanâm vääras. Seämmast raajât õhttsaž vuâđđjurddjid kulttuurääʹrb vaʹstteemvuõđlaž âânnmõʹšše da suõjjlummša.

– Sääʹm aunnsateʹmes kulttuuräʹrbb da äʹrbbvuõđlaž teâtt lie sääʹmkulttuur jieʹllemviõǥǥ da juätkkjemvuõđ kõskksaž vueʹss. Äʹrbb-haʹŋǩǩõs oudd miʹjjid vueiʹttemvuõđ nââneed tän tuâj õõutveäkka rââst riikki raaji da aainâs säʹmmlai jiiʹjjes vueʹlǧǧemsõõʹjin, Näkkäläjärvi lââʹzzat.

– Âânam tääʹrǩes äʹššen, što säʹmmla jiijj vuäiʹtte vaaikted tõõzz, mäʹhtt jiiʹjjen kulttuurääʹrb da äʹrbbvuõđlaž teâđ ǩiõttʼtõõlât, ââʹnet da seeʹrdet pueʹtti puõlvvõõǥǥid. FPIC-vuâđđjurddi raavummuš lij kõskksââʹjest tän tuâjast.

Sääʹm vuäinnmõš kulttuurääʹrb suõjjlummša

Äʹrbb-haʹŋǩǩõs vuâđđââvv UNESCO aunnsateʹmes kulttuurääʹrb suõjjlummuž kuõskki õõlmâs-suåppmõõžž vuâđđjurddjid, koid haʹŋǩǩõõzzâst taʹrǩstõõlât da suåvldet sääʹm čõõʹlmi.

Haʹŋǩǩõs siskklââvv Sääʹm parlamentaarlaž suåvtõõzz tåimmplaaʹne da veekk õõudårra tõn täävtõõzzid sääʹm kulttuurääʹrb da äʹrbbvuõđlaž teâđ staanâm diõtt da õhttsaž strategia õõuʹdeem diõtt. Ruõcc peäʹl sääʹm-meer vuäinnmõõžžid vääʹldet lokku Sääʹm parlamentaarlaž suåvtõõzz pääiʹǩ.

Äʹrbb-haʹŋǩǩõõzz projeʹkttjååʹđteeʹjen lij alttääm Elle Maarit Arttijeff.

– Haʹŋǩǩõõzzâst fiin lij, što sääʹm kulttuurääʹrb da äʹrbbvuõđlaž teâđ kuõskki tuâj tuejjeet õõutveäkka rââst väʹlddkååʹdd raaji. Sääʹm kulttuur ij åårast riikk raajid, nuʹt-ba tõn staanmõõžžâst taarbšet še õhttsaž toiʹmmjemnaaʹlid da õhttsažtuâj veeʹzz Sääʹmjânnam vuuʹd. Haʹŋǩǩõs lij vääžnai da čuuʹt ääiʹjpoddsaž, särnn Äʹrbb-haʹŋǩǩõõzz projeʹkttjååʹđteei Elle Maarit Arttijeff.

Haʹŋǩǩõõzz tiuddbudjeʹtt lij 1 177 680 euʹrred. Haʹŋǩǩõõzz teäggte Interreg Aurora -programm, Lappi lett da Taarrjânnam meersaž IR-teäggtõs. Lââʹssen haʹŋǩǩõõzz čõõđ viikki vuässâʹtte haʹŋǩǩõõzz teäggtõʹsse jiõččteäggtemvuässõõzzivuiʹm. Čõõđtemäiʹǧǧ peštt eeʹjj 2028 loopp räjja.

Äʹrbb lij nuõrttsääʹm sääʹnn. Tõt lij vaʹlljuum haʹŋǩǩõʹsse, tõn diõtt, što ääʹrb miârkkšõõvvi sääʹn mušttʼte nuuʹbbeez jeeʹres sääʹmǩiõlin da nõõm miârktõs lij nääiʹt hiâlpâld fiʹttjemnalla jeeʹres sääʹmǩiõli mainsteeʹji seʹst.

Õhttvuõtt-teâđ