Sääʹmǩiõl ougglõsõhttvuõđin juʹn ååucad lookkâmeeʹǩǩ jåttjam - põõšši teäggtõʹsse õudldõõzz
Sääʹmǩiõli ougglõsõhttvuõđid äuʹǩǩeei mättʼtõõzz pilotthaʹŋǩǩõõzz ååucad lookkâmeeʹjj mättʼtõs aaʹlji vuõssaarǥ 17.8. Lookkâmeeʹǩǩen 2026–2027 haʹŋǩǩõõzz mättʼtõõzzâst mättʼtâʹtte âlddsin 200 škooulneeʹǩǩ da mättʼtõõđi 120 jeeʹres škooulin da 45 kååʹddest pirr Lääʹddjânnam. Haʹŋǩǩõõzzâst liâ tuâjast kolmm väʹlddtåimmsa da vitt čårrtåimmsa čiâssuʹčteeʹl.
Snimldõk: Johanna Alatorvinen / Sääʹmteʹǧǧ
Aanarsääʹmǩiõl aʹlǧǧi lookkâmeeʹjj mättʼtee Tuuli Paadar, Tiina Jäppinen da Laura Ylinampa, nuõrttsääʹmǩiõl Sonja Moshnikoff da Kia Olin da tâʹvvsääʹmǩiõl Solja Magga, Joni Saijets da Santeri Jounila. Uccjooǥǥ kååʹddest tuâj tuejjeei projeʹkttjååʹđteeʹjen juätkk Laura Njunnas da ođđ projeʹkttkoordinaattren Sääʹmteeʹǧǧest alttii haʹŋǩǩõõzzâst juʹn ääiʹjab tuâj tuejjääm Anni-Sofia Niittyvuopio.
Sääʹmteeʹǧǧ mättʼtõs-statistiikk mieʹldd haʹŋǩǩõõzz mättʼtõõzz kruuggâst liâ 24 % pukin Lääʹddjânnmest sääʹmǩiõlid mättʼtõõtti mättʼtõõđjin da 65 % sääʹm dommvuuʹd åålǥbeällsaž mättʼtõõđjin. Mättʼtõõttimieʹrr lij neellj ǩeârddsiʹžžen lâssnam haʹŋǩǩõõzz aalǥâst vueʹljeeʹl. Mättʼtõõzz leät jäʹrjstum eeʹjjest 2018 räjja haʹŋǩǩõsmallsiʹžžen, leša mättʼtõõttimeäʹri lâssnem da tåimmʼmõõžž põõššjen šõõddeen põõšši teäggtõõzz miõttmõʹšše liâ õõudldõõzz da vieʹltʼteʹmes tarbb.
– Lij vuõss-sââʹjest vääžnai, što sääʹmpäärnai da -nuõri vuâđđvuõiggâdvuõđid viiǥǥât čõõđ taʹrjjeeʹl sääʹmǩiõl mättʼtõõzz veeʹzz Lääʹddjânnam. Tät oudldad põõšši teäggtõõzz vaʹrrjummuž ougglõsõhttvuõđid äuʹǩǩeei mättʼtõʹsse, särnn Sääʹmteeʹǧǧ saaǥǥjååʹđteeʹjj Pirita Näkkäläjärvi.
Haʹŋǩǩõõzz tuâjjla di Uccjooǥǥ kååʹdd da Sääʹmteeʹǧǧ eeʹttǩeeʹj saǥstõʹlle vueʹssmannust mättʼtõs- da kulttuurministeria veʹrǧǧkooʹddin põõšši teäggtõõzz miõttmõõžžâst. Oouʹdab vuâra haʹŋǩǩõõzz mättʼtõõzz põõššjen tuejjummšest saǥstõʹlleš skamm-mannust 2025 mättʼtõsminister Adlercreutzin.
– Haʹŋǩǩõõzzâst jueʹtǩet aktiivlaž vuârrsaǥstõõllmõõžž nuʹt ministeriain ǥu mieʹrreeʹjivuiʹm teäggtõõzz põõššjen tuejjummšest. Seämmavuâra tuejjeep juõʹǩǩpeivvsaž tuâj mättʼtõõzz pedagooglaž da teeknlaž räʹtǩǩummši ooudâs viikkmõššân di vueʹǩǩšõs mättʼtõõzz taʹrjjummšen, tuâtt haʹŋǩǩõsjååʹđteeʹjj Laura Njunnas.
Mättʼtõõttimeäʹrid vueʹrdet kaggõõttâm joba 300 põõššjen vuäǯǯmõõžž mieʹldd
– Aʹrvvõs lij, što ougglõsõhttvuõđid äuʹǩǩeei mättʼtõõzz sââʹj ooudâsviikkmõõžž da põõšši teäggtõõzz mieʹldd mättʼtõõttimeäʹr vueiʹtte kaggõõttâd 300 mättʼtõõttja. Juõʹǩǩʼka sij vuäǯǯmi sääʹmǩiõli mättʼtõõzz kruuʹǧǧe lij samai vääžnai nuʹt sääʹmǩiõli pueʹttiääiʹj ǥu sij vuõiggâdvuõđeez teâuddjummuž beäʹlnn, juätkk Sääʹmteeʹǧǧ škooultõsaaʹšši sueʹrǧǧäʹšštobddi Bigga-Helena Magga.
Sääʹmǩiõli ougglõsõhttvuõđid äuʹǩǩeei väʹlddkååddla mättʼtemtåimmʼmõõžž põõššjen vuäǯǯmõš lij ouʹdde valddum še Säʹmmlai tuõđâšvuõtt- da suåvâdvuõttkomissio rapoort parlamentaarlaž tuâjj-joouk tuâjast. Säʹmmlai tuõđâšvuõtt- da suåvâdvuõttkomissio eʹtǩǩii, što sääʹmǩiõli ougglõsmättʼtõs sääʹm dommvuuʹd åålǥbeäʹlnn âlgg vuäǯǯad põõššjen.
Lââʹssteâđaid oudd:
Laura Njunnas
Haʹŋǩǩõsjååʹđteeʹjj, Uccjooǥǥ kåʹdd
laura.njunnas@edu.utsjoki.fi
040 701 2094
Anni-Sofia Niittyvuopio
Haʹŋǩǩõskoordinaattor, Sääʹmteʹǧǧ
anni-sofia.niittyvuopio@samediggi.fi
040 687 5989
