Sääʹmteʹǧǧ vuässââtt ÕM biodiversiteʹttsuåppmõõžž vueʹsspieʹllsåbbra Armeniast

COP17 lij biodiversiteʹttsuåppmõõžž pââimõs tuʹmmeei orgaan. Tänekksaž sååbbar lij miârkteei tõn diõtt ǥu tõʹst tuejjeet vuõssmõs maaiʹlmveiddsõs ärvvtõõllmõõžž Kunming-Montrealin luâđ määŋglaaǥǥanvuõttraam toimmupiijjmõõžž õuddnummšest. Såbbrest ǩiõttʼtõõlât jeeʹrab mieʹldd luâđ määŋglaaǥǥanvuõđ teäggtõõzz, biodiversiteʹttraam toimmupiijjmõõžž di alggmeeraid di pääiklažõutstõõzzid kuulli kõõččmõõžžid. 

Konfereeeʹnsest juätkkai še tuâjj alggmeerai vuässõõttâm raavummša biodiversiteʹttsuåppmõõžž toimmupiijjmõõžžâst. Õõuʹdab vueʹsspieʹllsåbbrest priʹmmeš historiaalʼlaž tuʹmmstõõǥǥ põõšši vieʹǩteei orgaan vuâđđummšest ǩiõttʼtõõllâd biodiversiteʹttsuåppmõõžž artikla 8(j) toimmupiijjmõõžž. Artikla 8(j) ǩiõttʼtââll alggmeerai da pääiklažõõutstõõzzi vuässõõttmõõžž da äʹrbbvuõđlaž teâđ luâđ määŋglaaǥǥanvuõđ suõjjlummša da ǩeâllʼjeei âânnmõʹšše kuulli tååimain. 

– Alggmeerai ođđ põõšši orgaan vuâđđummuš leäi historiaalʼlaž tuʹmmstõk. Ååʹn lij tääʹrǩes päiʹǩǩ ainsmâʹtted, što ođđ raajõs ravsmâtt tuõtt jieʹllmest alggmeerai vuõiggâdvuõđid, äʹrbbvuõđlaž teađ sââʹj da vuässõõttmõõžž biodiversiteʹttsuåppmõõžž  toimmpiijjma, särnn Sääʹmteeʹǧǧ saaǥǥjååʹđteei Pirita Näkkäläjärvi. 

Sääʹmteʹǧǧ õõudad alggmeerai vuõiggâdvuõđid da vuässõõttmõõžž

Sääʹmteeʹǧǧ kõskksaž täävtõõzz såbbrest lie alggmeerai vuõiggâdvuõđi da vuässõõttmõõžž staanmõš di tõi jiiʹjjesnallšem sââʹj lokku välddmõš veʹrddeeʹl jeeʹres jooukid, mâʹte pääiklažõutstõõzzid. Jeeʹrben vuâmmšââʹttet alggmeerai äʹrbbvuõđlaž teâđ ǩiõttʼtõõlli ođđ tåimmorgaan, SB8(j), tåimmvuâkkõõzzid. 

– Lääʹdd väʹlddõskååʹdd vueʹssen tuärjjeep Lääʹdd da Euroopp Unioon pieʹllvälddmõõžži valmštõõllmõõžž da puʹhttep säʹmmlai vuäinnmõõžž saǥstõõllmõõžžid. Õhttsažtuâjj Lääʹdd väʹlddõskååʹddest lij tääʹrǩes vueʹss mij meeraikõskksaž vaaiktemtuâjast, särnn Sääʹmteeʹǧǧ II väärrsaaǥǥjååʹđteei Tuomas Aslak Juuso. 

Såbbrest Sääʹmteʹǧǧ vuässââtt Lääʹdd väʹlddõskååʹdd tuõjju, seuʹrrai alggmeerai peäʹlnn kõskksaž saǥstõõllmõõžžid da tuejjad õhttsažtuâj jeärrsi säʹmmlai da alggmeerai eeʹttkõʹsttjivuiʹm. 

Sääʹmteeʹǧǧ såbbrest eeʹttkâʹstte II väärrsaaǥǥjååʹđteei Tuomas Aslak Juuso da meeraikõskksaž aaʹšši sueʹrǧǧäʹšštobddi Inka Saara Arttijeff Lääʹdd väʹlddõskååʹdd vuessen. 

Biodiversiteʹttsuåppmõš ohjjai maaiʹlmveiddsaž luâđ määŋglaaǥǥanvuõđ suõjjlummuž

ÕM biodiversiteʹttsuåppmõš lij kõskksâjjsaž meeraikõskksaž luâđ määŋglaaǥǥanvuõđ kuõskki pirrõs-suåppmõš. Suåppmõõžž täävtõsân lij ekosysteeʹmi da šâdd- da jieʹllišlaaji suõjjlummuš, luâttväärai ǩeâllʼjeei âânnmõš di geenväärai vuäǯǯamvuõđâst šõddi aauʹǩi vuõiggmiõllsaž da tääʹsspeällsaž juâkk.  

Lääʹddjânnmest pirrõsministeria koordinâstt biodiversiteʹttsuåppmõõžž vuâllsaž saǥstõõllmõõžžid di Euroopp Unioon saǥstõõllmõõžžid luâđ määŋglaaǥǥanvuõđ kuõskki kõõččmõõžžin. Meeraikõskksaž luâttsaǥstõõllmõõžžin Lääʹddjânnam saǥstââll Euroopp Unioon vueʹssen. 

Sääʹmteʹǧǧ vuässââtt biodiversiteʹttsuåppmõʹšše kuulli vaaiktemtuõjju da såbbra Lääʹdd väʹlddõskååʹdd vueʹssen. Sääʹmteeʹǧǧ täävtõsân lij õõuʹdeed säʹmmlai vuõiggâdvuõđi, äʹrbbvuõđlaž teâđ da vuässõõttâm lokkuvälddmõõžž luâđ määŋglaaǥǥanvuõđ kuõskki tuʹmmstõktuâjast. 

Lââʹssteâđ biodiversiteʹttsuåppmõõžžâst käunnʼje pirrõsministeria neʹttseeidain: Kansainvälinen biodiversiteettipolitiikka 

Lââʹssteâđ: 

Pirita Näkkäläjärvi
Puheenjohtaja
044 753 3766
pirita.nakkalajarvi@samediggi.fi 

Tuomas Aslak Juuso
II väärrsaaǥǥjååʹđteei
040 687 3394
tuomas.juuso@samediggi.fi 

Inka Saara arttijeff
Sueʹrǧǧäʹšštobddi, meeraikõskksaž ääʹšš
050 574 7629 / 010 839 3198
inka-saara.arttijeff@samediggi.fi